Финална конференција на европскиот проект CUPID
Од 2019 година, кога започна воведувањето на инклузијата во основните училишта, учев и сѐ уште учам од најдобрите. Иако сѐ уште ни недостигаат многу работи, желбата и посветеноста да им пружам поддршка на сите деца со посебни образовни потреби кои доаѓаа во нашето училиште секогаш беа мој приоритет.
За жал, интересот и поддршката од институциите и од поединците не се на потребното ниво, иако многу ресурси ни се достапни, па дури имаме и повеќе можности отколку што понекогаш ги користиме.
Посебна благодарност заслужува Владимир Трајковски, кој обезбеди бројни бесплатни вебинари. Тие беа вистински ветер во грб за сите што сакаа да научат нешто ново, да ги прошират своите знаења и да слушнат практични совети за различните ситуации со кои секојдневно се среќаваме во работата со децата.
Неговата несебична поддршка и споделување на знаењето претставуваат значаен придонес во унапредувањето на инклузивното образование и во јакнењето на компетенциите на наставниците и стручните соработници.
Денес имав можност да го следам првиот ден од завршната конференција на CUPID. Презентациите, искуствата и дискусиите уште еднаш потврдија колку е важно континуираното учење, меѓусебната соработка и размената на добри практики за создавање поквалитетна и подостапна образовна средина за секое дете. Со нетрпение ги очекувам и следните сесии и новите сознанија што ќе произлезат од оваа конференција.
Преглед на активностите и заклучоците од првиот работен ден
По три и
пол години интензивна работа и посветеност, успешно започна финалната
конференција на европскиот проект CUPID (COST Акција CA21123). Оваа значајна
меѓународна иницијатива е примарно фокусирана на разбирањето, превенцијата,
раното откривање и грижата за рак кај лицата со интелектуална попреченост низ
Европа.
Првиот
ден од конференцијата помина во знакот на три клучни сесии кои ја заокружија транзицијата
од теоретските и системските предизвици, преку конкретните истражувачки
резултати, па сè до идните стратегиски чекори.
1. Утринско отворање: Поставување на проблемот и фундаменталните принципи
Конференцијата
беше отворена со силно нагласување на суровата реалност со која се соочуваат
лицата со интелектуална попреченост во контекст на онколошкото здравје.
Говорниците јасно дефинираа дека оваа ранлива категорија граѓани:
- - Има
значително полоши здравствени исходи;
- - Далеку поретко
учествува во редовните скрининг-програми за рак;
- - Најчесто добива
дијагноза во доцна (напредна) фаза на болеста;
- - Се
соочува со сериозни системски и комуникациски бариери во здравството.
Како
одговор на овие предизвици, беше промовиран основниот принцип „Ништо за нас без
нас“, кој налага задолжително вклучување на самите лица со интелектуална
попреченост во носењето одлуки, политики и истражувања.
Во овој
дел беше презентиран и меѓународниот концепт ICF (Меѓународна класификација на
функционирање, попреченост и здравје), кој дефинира дека здравјето не е само
отсуство на болест, туку комплексен систем што зависи од физичката активност,
здравиот начин на живот, семејната поддршка, но пред сè – од пристапните
информации и еднаквиот третман во заедницата.
Попладневниот
дел од програмата беше посветен на конкретните резултати од Работната група 2
(WG2), која во изминатиот четиригодишен период изгради моќна европска мрежа на
истражувачи, лекари и граѓански организации. нивниот фокус беше ставен на
евалуација на националните здравствени системи низ Европа.
Анализа
на политиките: Групата разви посебен протокол за скенирање на националните стратегии.
Заклучокот е алармантен - идентификуван е многу мал број стратешки документи
кои конкретно ги третираат овие лица (и тоа главно во само неколку напредни
европски земји), што укажува на сериозни празнини во легислативата.
Иновативни истражувања: Беше претставен т.н. Експеримент за дискретен избор (Discrete Choice Experiment), со кој точно се мапира кои прилагодувања во амбулантите и болниците се најважни за овие пациенти да можат без страв и пречки да направат скрининг.
Главен заклучок на сесијата: Најголемото достигнување на оваа работна група
е самата експертска мрежа. Таа успеа заедничката загриженост за здравствената
нееднаквост да ја преточи во силна европска соработка која ќе продолжи да
функционира и по официјалното завршување на проектот.
Првиот
ден беше официјално заокружен со сумирање на досегашните постигнувања и
логистички насоки за следниот ден. Во овој завршен сегмент се истакнаа следниве
клучни точки:
Истакнатиот
придонес на проф. д-р Владимир Трајковски: Како потпретседател на оваа престижна
COST акција (Action Vice Chair) и претставник од Универзитетот „Св. Кирил и
Методиј“ во Скопје, професорот Трајковски имаше клучна улога во менаџирањето на
целиот проект. Тој успешно ги усогласи европските истражувачки цели, ставајќи
силен акцент на вклучувањето на македонските и регионалните експерти во
европските текови.
Размена
на идеи: Покрај елоквентните говори на лидерите на работните групи, беа
презентирани и низа брзи, петминутни стручни излагања. Сите овие трудови
наскоро ќе бидат објавени во официјалната „Книга на апстракти“ (Book of
Abstracts) на веб-страницата на CUPID.
Организација
и социјален настан: Организацискиот тим (предводен од Сиан О'Карол, Стивен и
Кин) изрази огромна благодарност до сите учесници.
Генерален
заклучок на денот: Првиот ден од конференцијата CUPID докажа дека проектот веќе
не е само теоретска идеја, туку цврста реалност и огромен чекор напред кон
градење поинклузивни здравствени системи во Европа, каде што лицата со
интелектуална попреченост конечно ќе го добијат заслуженото место во
превентивните здравствени стратегии.
ВТОР ДЕН – Кратко известување и заклучоци
Вториот ден од конференцијата во рамки на CUPID проектот беше посветен на нееднаквостите во здравството, со посебен фокус на превенцијата, скринингот и пристапот до здравствени услуги за лица со интелектуална попреченост. Преку презентации, лични приказни и панел-дискусија, беше нагласена потребата од инклузивни, разбирливи и достапни здравствени системи.
Главни пораки од говорниците:
1. Европски политики и намалување на
нееднаквостите (Sarah, European Cancer Organisation)
Беше истакнато дека и покрај постоењето на
европски стратегии како Europe’s Beating Cancer Plan, сè уште постојат значајни
празнини во пристапот до здравствена заштита. Особено се нагласи потребата од
вклучување на лицата со интелектуална попреченост во скрининг програмите и
подобра меѓусекторска соработка.
2. Лично искуство и важноста на комуникацијата
(Daniela Bell)
Нејзината животна приказна покажа дека
квалитетната здравствена грижа не зависи само од медицински третман, туку и од
емпатија, доверба и јасна комуникација. Визуелните помагала, директното
обраќање кон пациентот и едноставниот јазик се клучни за подобро разбирање и
намалување на стравот.
3. Практичен пристап и истражување (Dr.
Fabrizio Faya)
Истражувањата и работата со семејства покажуваат дека постојат сериозни бариери како недоволна информираност, сложени системи и социјални тешкотии. Информациите не се доволни сами по себе – потребни се поддршка, доверба и пристапни услуги. ….
Попладневна панел-дискусија:
Панелот се фокусираше на нееднаквостите низ
целиот здравствен пат - од превенција до третман и палијативна грижа. Беше
нагласено дека клучни проблеми се недостигот на разбирливи информации, слаба
координација на системите и недоволна вклученост на лицата со попреченост.
Заклучоци:
Вториот ден ја потврди потребата од:
- - инклузивни и разбирливи здравствени информации,
- - поголема вклученост на лицата со попреченост во креирање
политики,
- - подобра комуникација меѓу здравствените и
социјалните системи,
- - засилена поддршка за семејствата и негувателите,
- - примена на европските политики во реалната практика.
Општ заклучок:
Нееднаквостите во здравството сè уште се значајни, но постојат јасни насоки и алатки за нивно намалување. Клучот е во практична примена, соработка и вистинска инклузија на сите засегнати страни.
Comments
Post a Comment